Η Κύπρος στις Φλόγες

Όταν καίγεται η Γη, μαζί της καίγεται κι η συνείδηση!

Η φωτιά στην ορεινή Λεμεσό δεν είναι μια ακόμη καταστροφή από τις "φυσικές", όπως μας θέλουν να πιστέψουμε. Είναι μια ωμή, ξεδιάντροπη απογύμνωση του κράτους, της κρατικής ανεπάρκειας, της διοικητικής αδιαφορίας και τελικά της κοινωνικής παραίτησης. Είναι η εκδίκηση της φύσης ή μήπως της απεγνωσμένης ανθρώπινης ευθύνης, απέναντι σε ένα σύστημα που καίγεται πρώτο σε κάθε κρίση.

100 τετραγωνικά χιλιόμετρα έγιναν στάχτη. Ανθρώπινες ζωές χάθηκαν. Περιουσίες, σπίτια, μνήμες μιας ζωής παραδόθηκαν στις φλόγες. Και εμείς; Εμείς παρακολουθούμε, ξανά, με το ίδιο μείγμα απόγνωσης, θυμού και ντροπής. Ξανά. Και ξανά. Και ξανά.

Εικόνες βιβλικής καταστροφής. Καμένα σπίτια. Ουρλιαχτά στον αέρα. Οχήματα με απανθρακωμένους ανθρώπους. Γέροντες που κοιτούν τις στάχτες τους, παιδιά που ρωτούν "πού θα κοιμηθούμε σήμερα", μητέρες που σφίγγουν τα χέρια τους γιατί δεν έχουν τίποτε άλλο να κρατήσουν.

Ήταν μεσημέρι Τετάρτης όταν όλα ξεκίνησαν. Με τον καύσωνα να χτυπά κόκκινο, τους ανέμους να θεριεύουν και τις κοινότητες να παρακολουθούν από μακριά έναν εφιάλτη να πλησιάζει. Μέσα σε λίγες ώρες, η φωτιά έφτασε στα χωριά. Δεν πέρασε απλώς. Τα ισοπέδωσε.

Πάχνα, Σούνι, Άρσος, Λόφου, Μαλλιά... Τοπίο βομβαρδισμένο. Καμένα σπίτια, σπασμένοι πάσσαλοι της ΑΗΚ, δρόμοι αποκλεισμένοι. Και το χειρότερο; Ένα αυτοκίνητο, με δύο απανθρακωμένες σορούς, να υπενθυμίζει με τον πιο ανατριχιαστικό τρόπο πως η ανεπάρκεια δεν είναι απλώς γραφειοκρατία, είναι θανατηφόρα.

Μέχρι τα ξημερώματα, οι πυροσβέστες έδιναν μάχη με τις φλόγες και τις αναζωπυρώσεις. Ήρωες χωρίς ύπνο, χωρίς μέσα, χωρίς προστασία. Το κράτος βέβαια έσπευσε να καθησυχάσει: «Δεν υπάρχει ενεργό μέτωπο». Ξεχνούν όμως κάτι: Το πιο επικίνδυνο μέτωπο είναι το αόρατο. Το μέτωπο της αδιαφορίας.

Δεκάδες περιπτώσεις εγκλωβισμένων. Ανήμποροι ηλικιωμένοι. Οικογένειες με παιδιά που έφυγαν μέσα σε 10 λεπτά, χωρίς να προλάβουν να πάρουν ούτε τα φάρμακα του παππού, ούτε τις ταυτότητές τους. Αν δεν υπήρχαν οι ίδιοι οι πολίτες να βοηθήσουν ο ένας τον άλλο, θα μιλούσαμε για δεκάδες θύματα.

Και το κράτος; Το κράτος έστελνε ανακοινώσεις. Άνοιγε τηλεφωνικά κέντρα για καταγραφή ζημιών, ενώ τα σπίτια ακόμη κάπνιζαν.

Η ετοιμότητα του τίποτα: Πού ήταν το σχέδιο εκκένωσης; Πού ήταν η πρόληψη; Πού ήταν η δασική υπηρεσία; Πού ήταν το επιτελείο του "ψηφιακά μετασχηματισμένου" κράτους;

Η Μετεωρολογική Υπηρεσία είχε προειδοποιήσει. Οι θερμοκρασίες άγγιζαν τους 44°C. Οι άνεμοι είχαν ριπές 8 μποφόρ. Οι συνθήκες ήταν ιδανικές για φωτιά. Και τι έκανε το κράτος; Έστειλε email. Ίσως κάποιο tweet. Άντε και μια προειδοποίηση στον ιστότοπο του Τμήματος Δασών.

Δεν υπήρξε καμία πρόληψη, κανένα σχέδιο επιφυλακής, καμία κινητοποίηση εκ των προτέρων. Περιμέναμε να ξεκινήσει η καταστροφή για να την κυνηγήσουμε από πίσω. Με 10, μετά 13 εναέρια μέσα, τα οποία φυσικά δεν ήταν κυπριακά. Για άλλη μια φορά περιμέναμε ξένες δυνάμεις να σβήσουν τη φωτιά που εμείς δεν προλάβαμε.

Μέσα σε αυτόν τον εφιάλτη, φάνηκε όμως και η άλλη πλευρά. Η αληθινή δύναμη της κοινωνίας. Εθελοντές από όλη την Κύπρο. Κάτοικοι που άνοιξαν σπίτια σε άγνωστους. Νεαροί που έτρεξαν με φαγητό, νερό, πρώτες βοήθειες. Ο Ερυθρός Σταυρός, η Πολιτική Άμυνα, οι Γιατροί, οι Πυροσβέστες.

Είναι αυτοί που λειτουργούν παρά το σύστημα, όχι εξαιτίας του. Είναι οι ίδιοι που το κράτος ξεχνά 364 μέρες τον χρόνο, αλλά τους ζητά να σώσουν την παρτίδα όταν όλα καταρρέουν.

Οι μόνοι που ήταν εκεί: Πυροσβέστες, εθελοντές, νέοι, ηλικιωμένοι με λάστιχα κήπου. Ήρωες χωρίς στολές. Πολίτες που έδωσαν την ψυχή τους για να σωθούν άλλες ψυχές. Αυτοί ήταν εκεί. Χωρίς briefings, χωρίς κάμερες, χωρίς ευχαριστίες. Αυτοί έσωσαν ό,τι σώθηκε.

Μήπως να σοβαρευτούμε;
Η Κύπρος καίγεται σχεδόν κάθε καλοκαίρι. Και κάθε φορά κάνουμε πως πέφτουμε από τα σύννεφα. Μοιράζουμε ευθύνες σαν τα φυλλάδια της Πολιτικής Άμυνας, τις οποίες, φυσικά, κανείς δεν αναλαμβάνει. Γιατί εδώ δεν φταίει κανείς. Ούτε οι ανεπαρκείς σχεδιασμοί, ούτε η έλλειψη εκπαίδευσης, ούτε τα χιλιοταλαιπωρημένα εναέρια μέσα που θυμίζουν πολεμικά μουσεία.

Φταίει ο "αέρας". Φταίει ο "καύσωνας". Και στο τέλος, φταίει το πεύκο που είχε την ατυχία να υπάρχει.

Η ώρα της οργής
Δεν είναι η ώρα για δηλώσεις, αλλά για ξεκάθαρη απαίτηση αλλαγής. Θέλουμε ένα κράτος που δεν περιορίζεται στο να μετράει στάχτες. Θέλουμε ευθύνες με ονόματα και υπογραφές. Θέλουμε μόνιμα μέσα πυρόσβεσης, όχι ενοικιαζόμενα ελικόπτερα που φτάνουν αφού καεί το πανί. Θέλουμε εκπαίδευση, πρόληψη, ετοιμότητα, όχι μόνο σποτ ευαισθητοποίησης και μνημόσυνα.

Γιατί το "να μην ξανασυμβεί" δεν είναι ευχή. Είναι υποχρέωση!